Canvas | Het verschil tussen een kiekje en een foto

Canvas | Het verschil tussen een kiekje en een foto

The Genius of Photography - vanaf zondag 15 februari op Canvas

Maandag 9 februari 2015 — The Genius of Photography is een zesdelige documentaire BBC-reeks over de fotografie, haar ontstaan en evolutie, en haar verschillende toepassingsvormen. De serie plaatst de fotografie in een breed perspectief (sociaal, politiek, economisch en artistiek) en belicht de verschillende fotografische genres: kunst, nieuws, reportages, landschappen en portretten. Maar de reeks focust op de eerste plaats op de geschiedenis van de fotografie, met speciale aandacht voor een aantal pioniers en iconen van de fotografie. Vanaf zondag 15 februari om 20.35 u.

 

Aflevering 1: Fixing the Shadows - 15.2
In deze eerste aflevering gaan we op zoek naar de vroegste geschiedenis van de fotografie, van de 'camera obscura', een fenomeen dat al bekend was bij Grieken en Romeinen, tot de echte doorbraak tijdens de Grote Oorlog. We zien hoe de wiskundige Henry Fox Talbot zijn frustratie omdat hij niet kon tekenen, kanaliseerde in zijn fotografische experimenten, en hoe zeer de schilder Edgar Degas onder de indruk was van deze nieuwe ontdekking. Verschillende fotografische procédés en patenthouders probeerden in die pioniersjaren de bovenhand te halen. Er waren ook conflicten tussen mensen die de fotografie alleen als kunstvorm beschouwden en degenen die ze wilden populariseren. Eén van hen, George Eastman, beslechtte het pleit definitief met zijn gebruiksvriendelijke Kodak-toestellen.

 

Aflevering 2: Documents for Artists - 1.3
Na de Grote Oorlog was de fotografie uitgegroeid tot één van de belangrijkste media. Artiesten onderzochten haar mogelijkheden als nieuwe kunstvorm en regeringen zagen er een krachtig propagandamiddel in. De fotografie werd ook gebruikt voor documentaire en journalistieke doeleinden. Fotografen richtten hun lenzen op de miserie van de gewone man (ondermeer in de depressiejaren) en die van onderdrukte minderheden. In deze aflevering is er onder andere veel aandacht voor het werk van Alexander Rodchenko, August Sander, Man Ray, Walker Evans en Dorothea Lange.

 

Aflevering 3: Right Time, Right Place - 8.3
"Als je foto's niet goed genoeg zijn, dan was je niet dicht genoeg": dat beroemde citaat van Magnum-medestichter Robert Capa illustreert de ambitie en het ideaal van fotojournalisten die vroeger en nu, overal ter wereld ooggetuigen willen zijn van de geschiedenis. Op het juiste moment op de juiste plaats zijn: daar komt het op aan. In deze aflevering maken we kennis met het werk van een aantal fotografen tijdens en kort na de Tweede Wereldoorlog, zoals de Magnum-fotografen Philip Jones Griffiths en Susan Meiselas, soldaat-fotograaf Tony Vaccaro en Jon Snow. Het waren dramatische en tragische tijden en de foto's over D-Day, de Holocaust en Hiroshima zijn dan ook navenant.

 

Aflevering 4: Paper Movies - 15.3
Aan het einde van de jaren '50 van de vorige eeuw begon het gouden tijdperk van de fotografische reizen die vaak prachtige 'papieren filmreportages' opleverden. In deze aflevering volgen we de voetsporen van een paar van die reizende fotografen, zoals Robert Frank, die in die jaren '50 een epische reis maakte door de Verenigde Staten, en William Klein, die na een jarenlang verblijf in Europa, met de frisse en scherpe blik van de buitenstaander een opmerkelijke fotoreportage over New York maakte. De doorbraak van de kleurenfotografie bij 'ernstige fotografen' was in die tijd al even controversieel als de overschakeling van Bob Dylan naar de elektrische gitaar. Naast de genoemde fotografen komen in deze aflevering onder meer William Eggleston, Robert Adams, Joel Sternfeld en Ed Ruscha aan bod.

 

Aflevering 5: We Are family - 22.3
Nadat ze straten en wegen had veroverd, overschreed de fotografie ook de ultieme grens: ze drong binnen in het huis en het privéleven van de mens. Deze aflevering gaat over de foto's die mensen maken van anderen en van zichzelf, over de manier waarop de fotograaf persoonlijke relaties vertaalt naar fotografische. De documentaire focust daarbij vooral op de jaren '70 (een echt 'ik'-decennium) en de jaren '80 (een ik-ik-ik-decennium) van de vorige eeuw, maar we bekijken ook de respectvolle 'freaks'-foto's van Diane Arbus uit de jaren '50 van de vorige eeuw en de confrontaties van Richard Avedon met celebrities als Marylin Monroe. Ook het werk van Nan Goldin en Nobuyoshi Araki.

 

Aflevering 6 : Snap Judments - 29.3
Wat is een foto waard? Dat onderzoekt deze laatste aflevering in de reeks. We zien hoe de fotografie haar plaats heeft veroverd in de artistieke 'canon'. Dat blijkt onder meer uit de fenomenale bedragen die soms betaald worden voor een foto: tot 3 miljoen dollar. Anderzijds heeft de digitale revolutie de fotografie democratischer en goedkoper gemaakt dan ooit tevoren. Maar er zijn ook mensen die om nostalgische of artistieke redenen terugkeren naar de roots en zweren bij fotografische technieken uit de 19de eeuw. We bekijken onder meer het werk van Jeff Wall, Andreas Gursky, Gregory Crewdson en Wang Qingsong, de belangrijkste hedendaagse Chinese fotograaf.

Loyalist Militiaman at the Moment of Death, 1936 Robert Capa © Magnum
D14 - Man Ray © DACS
Motion Study - Eadweard Muybridge © Stanford University
New Brighton - Martin Parr © Magnum